Project Pop-Up

dsc_0037

 

dsc_0008

 

Bij U staat hier op 10 november 2016 presenteerde Ruben Bruggeling zijn project Pop-Up.

Hij maakte een groot – pop-up- boek met een poëtisch verhaal over hoe je naar de stad en je omgeving kunt kijken. Met als doel mensen te prikkelen om anders te gaan kijken en denken over hun eigen stad en omgeving.  Gebruikte materialen: foamboard, karton, papier, seconde lijm, graffiti verf, acryl verf, plakband, fineliner, pen, stift, potlood, enzovoort. Mocht je het gemist hebben: Kijk hier naar de foto’s en een samenvattend filmpje van het eindresultaat:

 

Ruben’s werk volgen? Dat kan hier: https://rubenbloggeling.wordpress.com/

Meedoen met Wermke/Leinkauf

Hoe is het om te performen met het ervaren performance duo Wermke/Leinkauf?

Op hun videowerken zie je ze soms levensgevaarlijke stunts uithalen zoals schommelen in een spoorwegtunnel. Dus wat staat je te wachten als je meedoet aan hun workshop bij ‘U staat hier, over kunst, de stad en de toekomst’ op donderdag 10 november 2016? Ruben Bruggeling deed mee en tekende de ervaring op in zijn blog: ” Wij gingen met een grote groep van ongeveer 24 mensen rond een rotonde fietsen om zo een perfecte cirkel te creëren die dan vanaf boven werd gefilmd. Een gekke en bijzondere ervaring, de eerste rotonde rondom school was nogal klein, mensen waren heel erg snel ongeduldig en gingen toeteren en zich ertussen proberen te rijden. En dat al na 3 rondjes! Het is interessant om te zien hoe het ervoor staat met het geduld van bepaalde mensen en onze maatschappij, en het zet je aan het denken over jou eigen gedrag op zo’n moment. Want wat als je vrouw ineens moet bevallen en je eigenlijk met spoed naar het ziekenhuis moet? Deze performance kunst heeft dus meerdere aspecten dan puur een irritante fietser uithangen😉. Bovendien bracht het filmen met de drone een prachtig beeld op bij de tweede rotonde waar mensen rustiger afwachten en voetgangers verbaasd en met plezier toekeken. Het bijzonderste verhaal van de twee Duitse kunstenaars was toch wel de vlag die ze hebben veranderd op een brug in New York, klinkt misschien heel simpel maar het verhaal erachter zet je wederom aan het denken en is zeer fascinerend. Meer over deze kunstenaars op: http://www.stopmakingsense.de/en.”

Ruben Bruggeling presenteerde op deze dag zelf het project Pop-Up. Zie zijn blog: https://rubenbloggeling.wordpress.com/2016/11/16/project-pop-up-u-staat-hier-studium-generale-2016/.

Column Wilhelm Weithkamp, uitgesproken bij U staat hier.

Column, uitgesproken door Wilhelm Weithkamp, directeur ArtEZ academie voor Art & Design Zwolle,  bij “U staat hier, over de kunst, de stad en de toekomst”, op 10 november 2016 in Zwolle.

Nu de Donald gewonnen heeft in de USA en we langzamerhand proberen dit feit te  begrijpen en te accepteren, wordt het tijd om na te denken over de oorzaken van deze aardverschuiving. Hoe is het mogelijk dat niet alleen een volstrekt amoreel mens maar ook iemand die een  grenzeloze verachting heeft voor de democratie verkozen is als president van de grootste democratie van de wereld?

We moeten ons dus gaan bezinnen op onze beschaving. De stad, het thema van dit Studium Generale, is het huis van de beschaving, de plek waar  we gezamenlijk verantwoordelijk voor zijn. Het Studium Generale is geopend door Henk Oosterling die begon met uit te leggen hoe de publieke ruimte zowel lokaal als globaal is en die heel duidelijk de kunstenaar de taak gaf deze glocal publieke ruimte vorm te geven. Volgens hem is de vraag aan de kunstenaar: hoe sta jij in de publieke ruimte?

De vraag die ik wil stellen is de vraag naar het wezen van die publieke ruimte. Wat is dat eigenlijk, die publieke ruimte? Waar komt die vandaan? En is die aan het veranderen nu het rechts-populisme de macht aan het overnemen is?

Heel kort en ook een beetje populistisch kun je zeggen dat de publieke ruimte er vroeger, zeg maar voor de hoge middeleeuwen, niet bestond. De antieke stad, Rome, Alexandrië, was geen stad waar individuen samen met elkaar verantwoordelijk waren voor de inrichting van de samenleving. Een individu zoals wij die kennen bestond ook niet. Die bestaat pas een kleine duizend jaar en die lijkt met de opkomst van de grote populistische bewegingen van de vorige en de huidige eeuw te verdwijnen. Hoe zag de antieke stad eruit? De antieke stad bestond uit groepen van families, niet uit groepen individuen. Sommige families hadden macht, andere minder macht en daarnaast waren er de volledig machtelozen: de vrouwen, de kinderen en de slaven. De familie was tegelijk ook de religie: de voorouders werden vereerd bij het haardvuur en die voorouders garandeerden de continuïteit van de familie. Een mens werd geboren in een familie en kreeg daarmee een rol in de samenleving. Het is nauwelijks voor te stellen hoe alomvattend zo’n cultuur was en de meest opvallende eigenschap van die antieke cultuur, is die van de natuurlijke ongelijkheid: Je bent een man of een vrouw, geboren in een bepaalde familie of je ben een slaaf. En dat is dat. Je blijft slaaf of de jongste dochter van een arme familie, voorbestemd om te trouwen met een jongen van een andere arme familie. Hoe intelligent of hardwerkend of meedogenloos je ook bent. De ongelijkheid is natuurlijk: de pater familias heeft alle macht over de leden van de familie omdat hij zo geboren is, en niet omdat hij de meest geschikte is om te heersen. Dit is een aristocratische samenleving, geen democratische.

Een individu zoals wij die kennen wordt pas mogelijk als de apostel Paulus stelt dat met de komst van Christus, in het jaar 0, alle mensen voor God aan elkaar gelijk zijn. Dat revolutionaire zaadje groeit in het Westen langzamerhand uit tot het moderne individu dat de mogelijkheid heeft om alles te worden, een engel of een beest. Het individu wordt verantwoordelijk voor zijn eigen handelen en eigen falen. Hij kan zich ontwikkelen tot iets anders dan zijn ouders.

En dan komen er ook theorieën die het ontstaan van de samenleving verklaren als onze gezamenlijke verantwoordelijkheid. Hobbes noemt de samenleving een vorm van wapenstilstand van de oorlog van allen tegen allen. En Jean Jacques Rousseau stelt dat de staat ontstaat omdat we met z’n allen, als verstandige individuen samen een sociaal contract afsluiten. Die cultuurtheorieën zijn begeleiders bij het ontstaan van een cultuur, een stad, waarin de individuen gezamenlijk verantwoordelijk zijn voor de stad, het land. Die gezamenlijke verantwoordelijkheid is dus heel uniek voor onze tijd. En is pas mogelijk geworden door dat wij onszelf niet meer in de eerste plaats als leden van een familie zagen, maar als zelfstandige individuen. Dat Westerse individualisme is een enorme overwinning op de aristocratische samenleving. Een zeer langzaam werkende overwinning overigens. Niet alleen is de democratie hierdoor ontstaan, maar ook een wetenschap die steeds nieuwe kennisgebieden opende, een techniek die in zeer korte tijd mensen op de maan zette, een vorm van kunst die de individualiteit vierde.

Maar door de nadruk op de individualiteit, die dus de natuurlijke aristocratische ongelijkheid vervangt door de natuurlijke democratische gelijkheid van de mensen, daardoor ontstaat er een groot probleem met de solidariteit. De Vrijheid en Gelijkheid van de Franse Revolutie zijn makkelijk te benoemen en te versterken door scholing en auteursrechten. Maar de Broederschap blijft altijd problematisch. Wat moeten we doen met mensen die niet gemakkelijk meekunnen met de maatschappelijke ontwikkelingen? Mensen die niet rijk genoeg zijn om scholing te verkrijgen, of die niet intelligent genoeg zijn? De grote globale handelsverdragen van de laatste tijd zijn economisch van voordeel voor de samenleving. We worden er met z’n allen rijker van. Maar er zijn individuele mensen die er armer van worden. De mijnwerkers van Pennsylvania bijvoorbeeld, of degenen die om de een of andere reden niet voldoende scholing hebben gekregen. Dat zijn de mensen die Trump aan een overwinning hebben geholpen. Met individualiteit krijg je de publieke ruimte. Maar zonder broederschap krijg je de neo-liberale samenleving en uit protest daartegen wordt de Brexit geboren en de Donald. En zo wordt de publieke ruimte ook weer afgebroken. Het lijkt er dus op dat we iets gewonnen hebben en iets verloren hebben met ons Westerse individualisme. En dat laatste verlies, het verlies van de solidariteit, breekt ons nu op.

De publieke ruimte is de plek in de stad, in de samenleving, die ontstaat doordat we individuen zijn geworden. De plek waar we gezamenlijk verantwoordelijk voor zijn. Maar als die gezamenlijkheid niet meer ervaren wordt, door steeds verder gaande individualiteit, dan verdwijnt de publieke ruimte. Dan wordt ook kunst een speeltje van de mensen met macht en geld. En dat is het einde van de kunst zoals wij die kennen en wat mij betreft ook zoals wij die willen. Dat betekent dat de kunstenaar, de musicus, de danser, de ontwerper en de theatermaker zich moet realiseren wat zij of hij kan bijdragen aan het weer laten ontstaan van een echte publieke ruimte.

Maar dan nu een publieke ruimte die niet alleen op de individualiteit is gebaseerd, maar ook op de relatie tussen die individuen, op de broederschap. De vraag die dan nog overblijft is, wat maakt het dat de kunst iets kan, wat de democratie niet kan bewerken: het laten ontstaan van een nieuwe publieke ruimte waarin naast individuele vrijheid een grote nadruk op solidariteit gelegd wordt?
Ik zou nu bijvoorbeeld interessante en relevante citaten kunnen aanhalen van Friedrich Schiller over de esthetische opvoeding der mensheid. Of een tekst van Rancière over kunst
en openbare ruimte. Maar ik heb een persoonlijk voorbeeld: Een jaar of 10 geleden ben ik lid geworden van een gregoriaans koor onder leiding van Ditty van den Berg, een alumna van het conservatorium hier in Zwolle. Ik kan helemaal niet zingen en de eerste ervaring was al dat zingen een enorm fysieke bezigheid was. Maar na een paar jaar elke week oefenen ontstond er een aantal nieuwe ervaringen: De eerste was de religieuze kant van de gregoriaanse zang, de ervaring dat we de wereld en onszelf niet gemaakt hebben, maar dat er iets anders is dat ons gewild heeft en ons
liefheeft. De tweede ervaring was een sociale: de ervaring dat, wat wij daar in de oude kerk deden, al bijna 1000 jaar op die plek gebeurd is. Daarmee ontstond een ontroering bij mij, en
ook bij de andere leden van het koor, over de verbinding die ontstond, door het zingen van die oude melodieën en teksten met die anderen die voor ons waren en met de velen die nu rondom ons zijn. De derde ervaring was een esthetische: die ervaring kwam het laatst en alleen maar na veel en hard werken en onthouding van alcohol en sigaren: namelijk dat er soms, geheel buiten mijn vermogens en inzet om, een schoonheid ontstond waar ik deel van uit mocht maken. Een muziek die groter was dan ik zelf en waarvan ik de ervaring had dat het mij opriep in plaats van andersom.
Deze ervaringen, en andere die erop lijken, hebben me geleerd dat kunst inderdaad iets is wat de mogelijkheid in zich heeft om mensen met elkaar te verbinden. En omdat het artistieke proces niet louter verbaal-intelligent te werk gaat heeft het mogelijkheden die de democratie niet heeft. Kunst kan dus de publieke ruimte herscheppen tot iets waarin solidariteit naast onze kostbare individuele vrijheden een plek heeft.

Laten we dat dan ook doen, laten we zulke kunst maken!

Hoe kan een winkelcentrum zonder winkels?

In aanloop naar U staat hier. De kunst, de stad en de toekomst delen we graag mooie projecten die aan het thema raken, van studenten, alumni en docenten van ArtEZ. Interieurarchitect Marleen Garstenveld is alumnus van ArtEZ.

Hoe kan een winkelcentrum zonder winkels?

Iedereen kent ze: de overvolle winkelstraten op zaterdagmiddag. Alle mensen uit verschillende milieus komen samen. Iedereen heeft een eigen doel. Sommigen zijn bijvoorbeeld op jacht naar een specifiek product, anderen gaan gewoon gezellig een dagje shoppen. Een ding hebben ze gemeen: ze komen samen in hetzelfde gebied en zijn daarmee even weg uit hun dagelijkse gewoontes.

IMG_4204Tegenwoordig echter zie je veel leegstand. Fysieke winkels verdwijnen door de komst van het internet, want mensen doen hun aankopen tegenwoordig steeds vaker online. Het gebruiksgemak is groot: zonder de deur uit te hoeven heb je binnen een paar klikken het perfecte product gevonden en besteld, en de volgende dag heb je het al in huis. Ideaal! Om ervoor te zorgen dat mensen weer een goede reden hebben om naar de binnenstad te gaan, moet er een nieuwe aanleiding of behoefte gecreëerd worden.

Daarom stelde ik mijzelf de vraag: Hoe kan een winkelcentrum zonder winkels? Om deze vraag te kunnen beantwoorden nam ik het winkelcentrum op het Eiland in Zwolle als voorbeeld. Ik deed onderzoek en heb ondervonden hoe dit winkelcentrum in de toekomst zou kunnen functioneren zonder winkels.

AZ1507-9255Zodra je een winkelcentrum binnenstapt word je geprikkeld door etalages. Tijdens het onderzoek kwam ik erachter dat spiegels zorgen voor deze prikkeling. Door spiegels op een bepaalde manier ten opzichte van elkaar te positioneren, krijg je interessante nieuwe zichten en raak je nieuwsgierig en geprikkeld. Dit onderdeel is meegegaan in al mijn installaties die ik in het kader van dit onderzoek gemaakt heb. Op het moment dat je in een andere omgeving bent, ben je al uit je eigen werkelijkheid. In een andere omgeving kun je al zijn, door simpelweg ergens binnen te stappen. Dit kan door een drempel over te stappen, of zelfs nog subtieler, door een suggestie van een kozijn. Je stapt echter pas ergens binnen nadat je geprikkeld bent door iets, wanneer je er iets denkt te vinden dat bij je past. Dit betekent niet dat wanneer je binnen bent je ook alles interessant vindt. Je gaat het geheel eigen maken. Doordat je de ruimte al interessant vindt wordt je positief verlangen gestimuleerd om meer te vinden waarmee jij je kan identificeren. Wanneer je op zoek gaat naar de dingen die bij je passen ben je eigenlijk de ruimte aan het ordenen. Dit ordenen doen wij mensen dagelijks, we ordenen ons hele leven, bewust en onbewust. We doen dit om de dingen ons eigen te maken, zodat we ons er prettig bij voelen en het bevredigd onze behoeftes. Dit blijft interessant omdat onze behoeftes telkens weer anders zijn. Deze drie stappen; het geprikkeld worden, ergens binnentreden en het geheel ordenen is abstract weergegeven in de installatie.

www.marleengarstenveld.nl

 

 

Heel Gallië bezet?

Nee. Een kleine nederzetting bleef moedig weerstand bieden aan de overweldigers en maakte het leven van de Romeinen in de omliggende legerplaatsen niet gemakkelijk…

Binnen de biotoop Zwolle bestaat een kleine zelfstandige onofficiële gemeente: Assendorp. Wanneer je aan de inwoners vraagt waar ze vandaan komen zegt men steevast: Assendorp en zelden Zwolle. Het is een bijzondere plek. De huizen staan dicht op elkaar en de sociale samenhang viert er hoogtij. De Assendorpers zijn vriendelijk maar strijdlustig, de eigen identiteit en de saamhorigheid moet en zal bewaard!

Het van origine links progressieve bolwerk heeft actieve inwoners die net als de inwoners van andere steden en dorpen “behoud” heel belangrijk vinden.

Als het even kan wordt er gerestaureerd of wordt iets in oude staat teruggebracht, en in het uiterste geval wordt er iets gemaakt wat lijkt op vroeger. Aangezien Assendorp voornamelijk bestaat uit woningen van rond 1900 en wat nieuwbouw uit de jaren 30, kunnen de inwoners hier al hun tijd in kwijt. Wanneer je op een willekeurige zaterdag door Assendorp fietst hoor je een koor van schuurmachines, boren en zagen.

Gezamenlijk zetten de Assendorpers zich in voor behoud. Zo gaat men samen aan de slag in de kloostertuin https://youtu.be/rt1YqylWNXc

Daarin heeft iedereen een eigen rol. Het resultaat wordt door de tuiniers zeer belangrijk gevonden, maar daar gaat het natuurlijk helemaal niet om. Samenwerken geeft status, aanzien en veiligheid. De grote boze wereld is ver weg, progressief samenwerken aan behoud.

Ook kent Assendorp zijn eigen historici. Dick en Coletta zijn een begrip, gewapend met hun diascherm en projector tonen ze overal voor iedereen die dat niet wil hun dia’s. https://www.youtube.com/watch?v=FXlED5WQeMs. Natuurlijk gaat het niet om de dia’s ansich, het op de bres springen voor behoud geeft statuur. Strijden voor behoud, niet opgeven, doorgaan.

Het is een verschijnsel wat Assendorp overstijgt, mensen houden niet van verandering, ook niet de mensen die zich voorstaan op hun progressiviteit. Mensen willen behouden, mensen willen geen nieuwe stad, mensen willen maar 1 ding: een stichting: vrienden van het behoud.

http://www.dwars.tv/

 

If Mayors Ruled the World…

Ook gekeken naar Tegenlicht? Ook zo onder de indruk van Leoluca Orlando, de legendarische burgemeester van Palermo die in zijn stad de visumplicht heeft afgeschaft? Die Afrikaanse gelukszoekers persoonlijk welkom heet in zijn haven? Die een toekomst voor zich ziet waarin de economie groeit door een onbelemmerde circulatie van kapitaal, informatie, mensen, goederen en diensten.

Terwijl staten vaak machteloos en besluiteloos lijken, trekken gedreven burgemeesters de macht naar zich toe en experimenteren met radicale, oplossingen voor hardnekkige problemen. In zijn boek If Mayors Ruled the World (2013) neemt politicoloog Benjamin Barber het op voor de burgemeesters en pleit hij voor internationale samenwerking tussen steden in een Global Parliament of Mayors. Onlangs woonde Orlando de oprichting hiervan bij in Den Haag en lanceerde hij zijn aanpak. Tegenlicht roept de vraag op: kan één burgmeester het verschil maken en burgers het vertrouwen teruggeven in de politiek?

zie uitzending gemist:  VPRO Tegenlicht: Italiaanse lente, zondag 30 oktober, NPO2:

Burgemeester Palermo ontvangt vluchtelingen met open armen.

Burgemeester Leoluca Orlando van Palermo, beroemd en geliefd als bestrijder van de mafia, is een man met een missie. Hij wil dat mobiliteit als mensenrecht wordt erkend. In zijn stad heeft Orlando de verblijfsvergunning afgeschaft. Afrikaanse gelukszoekers heet hij persoonlijk welkom in de haven. Onlangs kwam hij naar Den Haag om zijn aanpak te lanceren tijdens de eerste vergadering van het Global Parliament of Mayors. Kan één burgemeester het verschil maken

Braakliggend terrein

In aanloop naar U staat hier. De kunst, de stad en de toekomst delen we graag mooie projecten die aan het thema raken, van studenten, alumni en docenten van ArtEZ. Beeldend kunstenaar Anouk Mastenbroek is alumnus van ArtEZ.

Braakliggend terrein

Anoukmastenbroek_braakliggendterrein_2

foto: Anouk Mastenbroek

“Steden zijn monumenten van saaiheid en verveling geworden” is een uitspraak van Constant Nieuwenhuys die mij er mede heeft aangezet tot het maken van mijn werk. Als kunstenaar heb ik een grote interesse voor planologie en dit is dan ook van invloed op mijn werk. Ik verwonder mij over de vlakverdeling in het landschap als je het land vanuit een vogelperspectief bekijkt. Hoe een stadsplattegrond abrupt overgaat in verschillende landschapsstructuren. De bewuste, maar ook onbewuste beleving van onder andere het agrarische en coulisselandschap staat centraal in mijn werk. Het bovenaanzicht van een stad is gestructureerd; er zijn duidelijke ordeningen aanwezig in industrie, woonwijken en infrastructuur. Bedacht door het maken van plattegronden met lineaire lijnen en vlakken. Toch als je je door deze plattegrond vanaf een vloerperspectief heen beweegt, beleef je deze stad op een totaal andere manier. Bijvoorbeeld in een Vinexwijk waar alles netjes gesorteerd is; vanaf vogelperspectief een fascinerend raster dat zich naast een stad plaatst, tegelijkertijd vind ik de ritmes vanaf het vloerperspectief dodelijk saai. Overal zie je tijdlagen  terug die zich door en naast elkaar heen bewegen.

Anoukmastenbroek_braakliggendterrein_1

foto: Anouk Mastenbroek

Samen met drie andere kunstenaars ben ik gevraagd door Heidi Linck, de curator van Metaphorically Speaking, om een ruimte vullende installatie te maken bij Circa…Dit (zie de blog van Heidi Linck hierover). In plaats van de ruimte als een white cube weer leeg te ruimen voor de nieuwe tentoonstelling, kreeg ik de ruimte aangereikt zoals de vorige kunstenaars hem hebben achtergelaten. Ik trof daar een vloer bezaaid met gravel en een stenen tapijt aan. Tijdlagen aangebracht door andere kunstenaars. Aan mij de taak om een derde tijdlaag erop aan te brengen en te reageren op het al aanwezige werk. De gravel kwam al gauw op muren terecht als een poederige laag met een subtiele lijntekening erin. Het stenen tapijt heb ik opgebroken tot een chaos van stenen met ritmische uitlopers. Ik heb nieuwe sporen en tijdlagen aangebracht in de ruimte. Er verschenen grote en kleine pigmentcirkels op de muur en vloer. Een vorm die maar weinig zichtbaar is in een stad; ik heb het gebruikt als tegenhanger van de al aanwezige vierkante vorm. De installatie werd enkel verlicht door het licht van buiten, zo kon het echte stadslicht zijn effecten laten zien op de installatie.

www.anoukmastenbroek.nl

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Johanneke in Deventer

persfoto Johanneke ter Stege van Iris Tempelaar

In aanloop naar U staat hier. De kunst, de stad en de toekomst delen we graag mooie projecten die aan het thema raken, van studenten, alumni en docenten van ArtEZ. Johanneke ter Stege studeerde aan de Popacademie in Enschede.

Johanneke ter Stege (Enschede, 1990) verzamelt de mooiste stukjes tijd en rijgt ze aan elkaar in beeld, taal en muziek. Als zangeres kun je haar solo tegenkomen achter haar piano en zingende zaag of als onderdeel van elektronicaduo NNENN. Sinds augustus 2015 mag ze zich stadsdichter van Deventer noemen.

Voordracht Johanneke, foto: Rob van der Laan

Voordracht Johanneke, foto: Rob van der Laan

De stad als muze
Voor mij is Deventer niet enkel de plek waar ik leef. Het is ook mijn muze; een bron van inspiratie voor foto’s en gedichten door de prachtige gebouwen, de rijke historie en natuurlijk de IJssel. De stad biedt me daarnaast regelmatig een podium voor mijn muziek en poëzie. Zo hebben we er met NNENN ons album Snapshots of Eternity gemaakt en gepresenteerd. Productiehuis Oost-Nederland waar ik sinds 2014 mee samenwerk, is hier ook gevestigd. Zij bieden me in het algemeen een podium voor alles wat ik doe.

foto: Johanneke ter Stege

foto: Johanneke ter Stege

De IJssel
Niet eerder woonde ik zo dicht aan het water. Ik merk dat het invloed heeft op mijn manier van gedachten ordenen. Kijken naar stromend water doet iets anders met je ideeën dan in een bos lopen. Het is opener en zet meer in beweging. Wat ik de stad en haar bewoners hoop te bieden, is ze met andere ogen naar (details in) Deventer laten kijken. Dat is in het algemeen iets wat ik in mijn werk hoop te doen: mensen met andere ogen naar zichzelf en de wereld om hen heen laten kijken. Het komt ook terug in de muziek die ik met NNENN maak.

foto: Johanneke ter Stege

foto: Johanneke ter Stege

Voordeurenproject
Toen ik net naar Deventer was verhuisd, viel het me op dat er zulke bijzondere voordeuren te vinden zijn in de binnenstad. Die deuren heb ik gefotografeerd en uiteindelijk ontstond een project waarin ik de mensen achter de deuren interview. Het is mede geboren vanuit mijn wens om de diversiteit van de mensen in de stad te belichten en mijn nieuwsgierigheid te volgen.

Het Tuinfeest

Dit jaar ben ik gevraagd als gastprogrammeur van poëziefestival Het Tuinfeest dat plaatsvindt in de Middeleeuwse Deventer kloostertuinen. Ik zal dan in mijn eigen tuin dichters en muzikanten die ik bewonder ontvangen, waaronder Spinvis en Kees Spiering en doe met enkelen van hen iets samen. De verbindende functie die ik dan heb, smaakt nu al naar meer. Het lijkt me tof om hier poetry slams te organiseren om op die manier ook de jeugd van Deventer meer bij poëzie te betrekken.

www.johanneketerstege.com

 

De guerilla architect

Photograph: Woody James/Rebel Architecture

Santiago Cirugeda’s naam is bekend in Spanje. Hij is een gevierd architect, leidt grote projecten door heel het land. Zijn werk is  speels, onderzoekend, provocerend, maar vooral ook heel functioneel. In 2014 schreef The Guardian een artikel over hem ‘How Spain’s ‘guerrilla architect’ is building new hope out of financial crisis’. Ondanks zijn bekendheid is Cirugeda alles behalve een doorsnee architect. Hij heeft geen kantoor, rijdt een tweedehands auto en heeft nauwelijks bezit. En….zijn overtuiging is dat architectuur niet mooi hoeft te zijn. ‘A cheap design architecture is more important than a fashion architecture.’ Cirugeda is niet geïnteresseerd in slick vormgegeven gebouwen en ook niet in het grote geld.

Maar wat dan wel? ‘Guerilla architect’ noemt The Guardian hem. Zelf omschrijft hij zijn werk als ‘urban and social renovation’. Cirudega wil mensen helpen de stad te claimen en zo te maken dat deze voor hen een aangename omgeving wordt. ‘Citizens should have freedom to act in their own city, the city planning law cut this freedom.’ Kunstenaars en architecten zijn in staat een ruimte of stad vorm te geven door er gebouwen of installaties neer te zetten, maar voor een burger is dat bijna onmogelijk volgens de architect. Hij ziet het dan ook als zijn taak om vanuit zijn professie mensen te helpen om ruimte te claimen. Hij ontwikkelde een online platform www.recetasurbanas.net waar gelijkgestemde architecten bij elkaar komen met als doel samen te werken en (groepen) mensen te helpen met het realiseren van projecten, zoals het maken van atelierruimtes in oude leegstaande gebouwen en het ontwikkelen van een nieuw theater vrijwel zonder budget. Architecten bundelen op de site hun krachten, zoeken alternatieve manieren om projecten te realiseren. En bespelen de overheid om regelgeving te omzeilen en zo burgerinitiatieven te kunnen verwezenlijken. Zo zijn zij in staat architectuur te maken voor iedereen. In leegstaande gebouwen. Op braakliggend terrein en onverwachte plekken. Welke rol speel je als architect en als burger in de stad? En kan architectuur daadwerkelijk goedkoop en voor iedereen zijn? Op 10 november komt hij naar Nederland om tijdens U staat hier hierover van gedachten te wisselen. Welke ruimte claim jij?

https://www.youtube.com/watch?v=674N2SnaAfs

https://www.theguardian.com/cities/2014/aug/18/santiago-cirugeda-guerrilla-architect-spain-seville-financial-crisis